Ảnh bìa bài Phiếu chấm rubric bằng AI

Phiếu chấm rubric bằng AI: 5 loại bài, cách chia điểm và mẫu chạy thử Ngữ văn 7

Chấm một bài văn, một bài thuyết trình hay một sản phẩm dự án mà không có tiêu chí rõ thì điểm dễ lệch theo cảm nhận. Học sinh hỏi vì sao được 7 mà bạn được 8, thầy cô khó trả lời ngắn gọn. Rubric (phiếu chấm theo tiêu chí và mức) giải quyết việc này, nhưng lập một rubric đầy đủ mất khá lâu. Bài này nêu 5 loại bài mà công cụ Phiếu chấm rubric trong Góc giáo viên Hộp AI hỗ trợ, rồi xem một lượt chạy thử thật cho bài văn kể lại một trải nghiệm ở Ngữ văn 7.

Rubric gồm những gì

Một phiếu chấm dùng được có bốn thứ:

  • Các tiêu chí: những điều sẽ được chấm (nội dung, bố cục, diễn đạt, …).
  • Các mức cho mỗi tiêu chí, mỗi mức có mô tả bài làm trông như thế nào.
  • Trọng số điểm của từng tiêu chí và cách quy đổi tổng điểm ra mức nhận xét.
  • Một mẫu ghi điểm để in, điền nhanh khi chấm.

Bảng dưới đây là bốn tiêu chí trong lượt chạy thử, với tổng điểm 10:

Tiêu chí Điểm tối đa
1. Nội dung trải nghiệm 3,0
2. Tổ chức bài viết và trình tự kể 3,0
3. Cảm xúc, suy nghĩ và ý nghĩa của trải nghiệm 2,0
4. Diễn đạt và trình bày 2,0
Tổng 10,0

Mỗi tiêu chí có bốn mức: Xuất sắc, Tốt, Đạt, Cần cố gắng. Với tiêu chí 3 (tối đa 2,0 điểm), các mức lần lượt là 2,0; 1,5; 1,0; 0,5.

Năm loại bài mà công cụ hỗ trợ

Loại bài Ví dụ
Bài viết, tự luận Bài văn, đoạn văn, bài tự luận một môn
Thuyết trình Trình bày trước lớp
Sản phẩm, dự án Poster, mô hình, sản phẩm học tập
Thực hành, thí nghiệm Bài thực hành, thí nghiệm ở môn khoa học
Hoạt động nhóm Làm việc nhóm, phối hợp trong nhóm

Thông tư 22/2021/TT-BGDĐT nêu các hình thức đánh giá thường xuyên gồm hỏi đáp, viết, thuyết trình, thực hành, thí nghiệm và sản phẩm học tập. Năm loại trên bám gần các hình thức đó. Riêng “hoạt động nhóm” không nằm trong danh sách ấy, nên thầy cô xem đây là loại bổ sung.

Chạy thử: bài văn kể lại một trải nghiệm, Ngữ văn 7

Lựa chọn: chấm cho bài viết, 4 tiêu chí, 4 mức, thang 10 điểm, kèm phiếu học sinh tự đánh giá. Mất 1 điểm. Kết quả có sáu phần:

  1. Mục đích và yêu cầu cần đạt được chấm.
  2. Bảng tiêu chí (mô tả từng mức).
  3. Quy đổi kết quả.
  4. Phiếu ghi điểm để in cho giáo viên.
  5. Phiếu học sinh tự đánh giá.
  6. Lưu ý khi chấm.

Mở đầu kết quả là một dòng “Giả định”: công cụ nói rõ nó đã dùng yêu cầu cần đạt nào (viết được bài văn kể lại một trải nghiệm của bản thân, sắp xếp sự việc hợp lí, thể hiện cảm xúc và ý nghĩa). Thầy cô đọc dòng này trước, nếu lệch với kế hoạch bài dạy của mình thì sửa tiêu chí trước khi in.

Một tiêu chí trong bảng

Với tiêu chí 4 “Diễn đạt và trình bày” (tối đa 2,0 điểm), công cụ phân mức bằng số lỗi đếm được:

Mức Số lỗi Điểm
Xuất sắc Không quá 2 lỗi 2,0
Tốt 3 đến 5 lỗi 1,5
Đạt 6 đến 8 lỗi 1,0
Cần cố gắng Trên 8 lỗi 0 đến 0,5

Điểm cứng theo số lỗi như vậy giúp hai giáo viên cùng chấm một bài dễ ra cùng mức. Nếu lớp có bài dài, số lỗi nên để tổ chuyên môn thống nhất lại.

Bảng quy đổi kết quả

Tổng điểm Nhận xét gợi ý
8,0 đến 10,0 Đáp ứng đầy đủ yêu cầu, trải nghiệm được kể rõ ràng, có cảm xúc và ý nghĩa
6,5 đến 7,5 Đáp ứng phần lớn yêu cầu, câu chuyện và trình tự kể tương đối rõ, cần làm nổi bật hơn chi tiết, cảm xúc hoặc bài học
5,0 đến 6,0 Đáp ứng yêu cầu cơ bản, một số phần còn sơ lược, cần bổ sung chi tiết và rà soát diễn đạt
Dưới 5,0 Chưa đáp ứng một số yêu cầu chính, cần xác định rõ trải nghiệm, sắp xếp lại sự việc và sửa lỗi diễn đạt

Các mốc này là mốc do công cụ gợi ý, không phải quy định của Bộ. Điểm lẻ được ghi đến 0,5. Nếu điểm của bài này ghi vào sổ theo Thông tư 22/2021, thầy cô vẫn theo quy định của Thông tư và của nhà trường.

Phiếu học sinh tự đánh giá

Phần 5 là một phiếu ngắn cho học sinh, mỗi dòng một câu hỏi “Em đã làm được chưa”, ba cột Đã làm được, Làm được một phần, Chưa làm được. Cuối phiếu có hai dòng để học sinh viết: chi tiết em hài lòng nhất, và điều em sẽ làm tốt hơn lần sau. Thông tư 22/2021 nêu việc học sinh tự nhận xét về tiến bộ, ưu điểm và hạn chế của mình ở Điều 5. Phiếu này giúp học sinh làm việc đó có chỗ dựa.

Cách lập rubric trong 5 bước

  1. Vào trang Phiếu chấm rubric trong Góc giáo viên và đăng nhập.
  2. Chọn môn, lớp và một bài trong danh sách bài học.
  3. Chọn loại bài, số tiêu chí (3, 4 hoặc 5), số mức (3 hoặc 4), cách ghi kết quả (thang 10 điểm hoặc Tốt, Đạt, Cần cố gắng) và có kèm phiếu học sinh tự đánh giá hay không.
  4. Bấm Tạo rubric. Mỗi lượt trừ 1 điểm, thường xong trong khoảng một phút rưỡi.
  5. Đọc dòng “Giả định”, sửa tiêu chí cho đúng bài, rồi tải Word hoặc PDF để in.

Trước khi in, thầy cô kiểm tra lại

  • Tiêu chí có đúng với yêu cầu cần đạt của bài đã dạy không.
  • Trọng số điểm có hợp với điều thầy cô muốn nhấn mạnh không. Ví dụ bài kể chuyện có thể cần tiêu chí chi tiết nặng hơn 2,0 điểm.
  • Ngưỡng lỗi (ví dụ 6 đến 8 lỗi) có hợp với độ dài bài làm của lớp mình không.
  • Chấm thử hai đến ba bài của học sinh, xem tiêu chí nào dễ gây tranh cãi thì sửa lời mô tả cho rõ hơn.
  • Không ghi tên học sinh vào phần nhập trên máy. Phiếu để chỗ trống cho học sinh và giáo viên điền tay. Xem thêm cách soát nhận xét học sinh trước khi nộp và bài tạo phiếu học tập bằng AI.

Câu hỏi thường gặp

Công cụ có mất điểm không?

Có. Mỗi lần tạo 1 điểm.

Rubric có thay được việc chấm của giáo viên không?

Không. Rubric là phiếu chấm, thầy cô vẫn là người đọc bài và quyết định mức.

Nên chọn bao nhiêu tiêu chí?

Bài ngắn nên 3 tiêu chí, bài dài hoặc sản phẩm dự án có thể 4 đến 5. Càng nhiều tiêu chí thì chấm càng lâu và càng khó phân biệt giữa các mức.

Có dùng rubric cho nhiều môn được không?

Được. Công cụ chọn được môn, lớp và bài, mỗi lần một bài.

Căn cứ và nguồn

  • Thông tư 22/2021/TT-BGDĐT: Điều 6 (hình thức đánh giá thường xuyên), Điều 5 (học sinh tự nhận xét). Thư viện pháp luật.
  • Cấu trúc phiếu và các mốc quy đổi: lấy từ kết quả chạy thử của công cụ Hộp AI, không phải văn bản nhà nước.

Bài viết liên quan